De druk-druk-druk-paradox

Een paar jaar geleden waren wij in New York en doordat er iets mis was gegaan met onze hotelboeking, moesten we last minute op zoek naar een slaapplaats. Zo kwam het dat we sliepen in een goedkoop hotel aan Times Square... een van de drukste plekken op aarde. Het geknipper van de reclames, het toeteren van de auto's, de continue stroom van mensen (ook 's nachts)... het gaat maar door. Het was de eerste 24 uur een bezienswaardigheid voor ons... maar al snel merkte we dat we liever omliepen, dan over Times Square gingen.
Times Square is een prachtige metafoor voor het moderne drukke leven: mensen zijn nu continue 'aan', er knippert altijd wel een lampje op je telefoon dat je een bericht hebt of hij piept om te laten weten dat er werkmail is. De technologie die ons zou moeten helpen om werk sneller gedaan te krijgen, lijkt ons alleen maar meer tijd te kosten. 'Druk zijn' is ongemerkt een way of life geworden: totaal sociaal geaccepteerd en misschien zelfs wel een statussymbool.

Ga hier eens op letten... Wanneer je vraagt aan iemand: 'hoe gaat het?', hoe vaak krijg je dan als antwoord: 'Druk! Lekker druk, veel dingen te doen'. Vroeger zeiden we vaker: 'Goed hoor!' (niet dat dat altijd waar was...).
Mensen doen rare dingen om de drukte het hoofd te bieden. Ze zitten tot diep in de avond te werken aan presentaties en werkmail, staan ultra-vroeg op om hun hardlooptraining gedaan te krijgen voordat de gekte van de dag begint, ze laten hun make-up op hun gezicht tatoeëren  om iedere ochtend een paar minuten tijd te besparen.
De 'drukke mens' is iemand die altijd bezig is om veel dingen in de dag te proppen, multitaskend door het leven gaat, die jongleert met een baan, een gezin, naschoolse activiteiten van de kinderen, hobbies... het gaat maar door. Druk vanaf het moment dat je opstaat tot het moment dat je gaat slapen.

De inbox en de sterrenhemel

Ook wij hebben de neiging om druk te zijn, al zijn we bezig betere keuzes te maken, minder te klagen over hoe druk we het hebben en tijd te maken voor dingen die 'niet druk' zijn. Dat is nog wel even wennen. Sinds een paar maanden hebben wij allebei verplicht een eigen vrije dag. Naomi op donderdag, Brenda op vrijdag. Dan mogen we niet werken. Op die vrije dagen voelen we ons nog weleens verdwaald of juist 'jumpy', het gevoel dat we meer leuke dingen in zo'n dag moeten proppen... dat we het drukker moeten hebben met leuke dingen.
"Klagen over hoe druk je het hebt,  is een luxe artikel, een eerste wereld probleem", zegt Maria Popova van de website Brain Pickings  die gaat over hoe creatief om te gaan met het moderne leven.
Wat ze bedoelt, is dat het hebben van een baan die ervoor zorgt dat je je moderne Westerse levensstijl kunt veroorloven een groot goed is, niets om over te klagen. Terwijl wanneer je midden in die moderne Westerse levensstijl zit, met alle druk, verwachtingen en piepende gadgets, het wel overweldigend druk kan voelen. Er lijken geen grenzen meer te zijn, het houdt nooit op: er is altijd een vergadering waar je naartoe moet, een nieuwe email te lezen, een Facebook bericht te liken, een nieuwe TV-serie die je gebingewatched moet hebben... Ook Maria Popova worstelt hier weleens mee: "Als ik iedere email die ik ontvang, zou moeten lezen... alleen lezen, niet eens beantwoorden... dat zou ik daar al mijn tijd aan kwijt zijn. Ik ben laatst een dagje offline gegaan en lag 's avonds  te kijken naar de prachtige sterrenhemel... en toen heb ik aan mijn partner gevraagd me hieraan te herinneren de volgende keer dat ik me overweldigd voel door mijn 'inbox'. Want het is existentieel absurd dat we de inbox meer aandacht geven dan de sterrenhemel ".

IBM heeft pas geleden berekend dat de beschikbare kennis iedere 11 uur verdubbeld!

Back-to-the-future-dag

Een van onze favoriete boeken van dit jaar was 'Busy' van de Britse psycholoog Tony Crabbe. Hij rafelt haarfijn uiteen dat druk zijn... een keuze is! Ook als dat niet zo voelt... Crabbe: "15 oktober 2015 was Back-to-the-future-dag. Een interessante dag, de dag waarop Marty McFly in de film in de toekomst aankwam, met vliegende auto's en hoover boards. Ik denk dat Marty McFly een beetje teleurgesteld zou zijn met onze echte huidige wereld... omdat er in fysieke zin weinig verschil is met de jaren '80. Maar onze psychologische wereld is wel helemaal veranderd. IBM heeft pas geleden berekend dat de beschikbare kennis iedere 11 uur verdubbeld! Deze oneindige hoeveelheid informatie biedt oneindig veel kansen, oneindig veel activiteiten, oneindig veel dingen die je kunt ondernemen... daarvan raken mensen overweldigd. Omdat we nog altijd geloven dat als we maar hard genoeg doorgaan, productief genoeg zijn, dat we het allemaal kunnen doen". Ten onrechte dus, want je kunt maar op 1 plek tegelijk zijn en jij verdubbelt niet iedere elf uur.
We gaan nu productiviteitscriteria plakken op zaken die helemaal niets te maken hebben met productiviteit. Zoals wij doen met onze vrije dagen. Die hebben we ingesteld omdat als stel met een eigen bedrijf je voor je het weet 24/7/365 bezig bent met in ons geval HealthCreators. En dat zou niet veel Health voor onszelf Createn! Maar we hebben allebei wel moeite om de gekke draaimolen stil te zetten om iets expliciet niet productiefs te doen. We doen ons best... maar zitten regelmatig in het zonnetje met een leuk non-fiction boek dat een link heeft met ons vak. Niets doen is super lastig voor de moderne mens.
Zelfs wanneer je zit te genieten van een mooie zonsondergang, dan vind je misschien dat er eigenlijk een foto van gemaakt moet worden om te delen op Facebook en Instagram... #evenlekkernietsdoen. Alleen al door te denken wat je op Facebook aan likes zou kunnen krijgen met die foto... maakt het moment zelf kapot. Want posten op social media is iets waar we maar druk mee zijn en die drukte heeft de potentie om onze mooie momenten en onze creatieve uitingen te overschaduwen.

We doen voornamelijk... we zijn niet meer.

Time management

Wat veel mensen gebruiken om de drukte beter aan te kunnen is een systeem. Kasten vol zelfhulpboeken zijn er geschreven over time management. Maar uiteindelijk zijn het vooral middelen om meer gedaan te krijgen. Tony Crabbe beschrijft in zijn boek hoe je het van time management eigenlijk alleen maar drukker krijgt. Omdat je het zo gestructureerd doet, krijg je meer gedaan... en van daaruit komt meer werk om te doen. Als jij je inbox 2x per dag bijhoudt en alle mail beantwoordt die een antwoord moet hebben, laten we zeggen dat je er 10 mailtjes uitstuurt. Dan heb je bij de volgende check van je inbox alle mail die sowieso binnen zou komen PLUS een x aantal antwoorden op jouw uitgestuurde mailtjes. Zo stapelt het werk zich op, ondanks of zelfs dankzij het systeem... en jij krijgt het drukker. Volgens Maria Popova van Brain Pickings heeft productiviteit en druk zijn de neiging om al onze aandacht zo op te slokken, dat we eigenlijk afwezig zijn in ons eigen leven. We doen voornamelijk... we zijn niet meer.

Drukker dan vroeger?

De universiteit van Oxford heeft een onderzoekscentrum dat kijkt naar hoe wij onze tijd gebruiken en daar komt een hele opmerkelijke uitkomst uit. We hebben het niet drukker dan vroeger! We doen zelfs minder werk waar we betaald voor krijgen. We doen iets meer werk waarvoor we niet betaald krijgen. Voor het begrip 'werk' gebruiken ze op Oxford de vraag: "Zou ik iemand kunnen betalen om dit voor me te doen?". Voor eten maken is het antwoord 'ja', dus dat is werk. Voor naar een concert gaan is het antwoord 'nee', dus dat is vrije tijd. Uit allerlei onderzoeken blijkt dat er wel een enorme verschuiving is in wie welk betaald werk en welk onbetaald werk doet... maar dat de totale hoeveelheid werk redelijk gelijk blijft. Hoe kan het dan dat we ons zoveel drukker voelen??? Vooral werkende vrouwen blijken hier last van te hebben...
Veel mannen zijn vooral heel druk met hun veeleisende baan. Maar vrouwen hebben een heleboel verschillende ballen die ze in de lucht moeten houden: zo'n baan, kinderen, het huis... Als je betaald en onbetaald werk bij elkaar optelt, hebben vrouwen vaak een langere werkdag.

Voor je hersenen voelt een beetje Facebooken hetzelfde als door je werkmail gaan, de activiteit in je hersenen is hetzelfde.

Druk is een gevoelskwestie

Toch blijkt uit een onderzoek van Oxford dat 'druk zijn' ook vooral een gevoelskwestie is. Onderzoekers hielden tijddagboeken bij van mensen en ondervroegen ze vervolgens hoe druk ze het hebben. De mensen die aangeven het altijd druk te hebben, blijken objectief gezien niet altijd het meeste te doen te hebben! Uit een vergelijking tussen 2007 en 2015 bleek zelfs dat we gemiddeld het iets minder druk hebben gekregen! We denken dus vooral dat we het drukker hebben... Hoe dat kan, is de vraag waarmee psycholoog Tony Crabbe aan zijn boek 'Busy' begon. Hij wilde weten wat druk-druk-druk nu eigenlijk betekent... en hij komt tot een ontluisterende conclusie: "We kunnen de wereld wel de schuld geven dat we het zo druk hebben... maar druk zijn is een keuze. We moeten leren onderscheid te maken tussen de dingen die gedaan moeten worden en welke dingen we kiezen om te doen, waar we onze tijd aan willen besteden. Voor je hersenen voelt een beetje Facebooken hetzelfde als door je werkmail gaan, de activiteit in je hersenen is hetzelfde. Ze zorgen er dus beiden voor dat je je druk voelt. We zijn niet de hele tijd bezig, we geven ons brein gewoon nooit even pauze". Tussen het werk door ontspannen met je Facebook, voelt voor je hoofd dus gewoon als druk doorgaan. En daarom voelt het alsof je het de hele tijd druk hebt.
Iets soortgelijks is ook gebeurd met 'tijdsbesparende uitvindingen' zoals je vaatwasser en je stofzuiger. Wat blijkt? Ja, stofzuigen gaat sneller en beter dan vegen... maar daardoor zijn we onze standaard voor wat een schone vloer is omhoog gaan bijstellen. Stofvrij is niet goed genoeg, je moet ervan kunnen eten. Daardoor besteden we uiteindelijk net zoveel of zelfs meer tijd aan stofzuigen dan vroeger aan vegen... omdat het schoon van vroeger, nu niet goed genoeg meer is.

Get it done

Het einde van het liedje is dat we onze dagen vullen met dingen die we moeten doen. Het afvinken van de to-do-list. Het wordt bijna lopende band werk, ook als je niet in een fabriek werkt.  Je hebt een werk to-do-list en een prive-to-do-list... en soms lopen die door elkaar heen. Maar de hele dag is het vink, vink, vink... het enige doel wordt dat vinkje: get it done! Het doel achter de activiteit, de reden om het te doen, schuift steeds verder naar achter... je doet het niet meer omdat het voldoening geeft, omdat je het leuk vind of omdat het je levensstijl onderhoud. Je vraagt je niet eens meer af of je het wel zou moeten doen of dat je het wil doen... je doet het omdat het moet. Je doet het omdat het op het lijstje staat. Vink! 
Daardoor vallen de schotten weg tussen werk, thuis, vrije tijd... het worden allemaal dingen die we moeten doen.... en we krijgen het maar niet allemaal gedaan. En daardoor voel je je zo druk.
Vraag je weer eens af welke dingen op je to-do-list je echt plezier geven... dan krijg je misschien een paar schokkende antwoorden. Dat je je werk bijvoorbeeld zo leuk vind, omdat het daar minder hectisch is dan thuis. Of dat je naar yoga of meditatiecursus gaat omdat 'ontspanning' een ding is wat afgevinkt moet worden op je lijstje... niet omdat je enorm geniet van de yoga of tot rust komt tijdens meditatie. Hell, hoeveel mensen zitten 20 minuten op een kussentje te proberen om hun to do lijst een beetje naar de achtergrond te duwen. Ik weet dat ik het heel lang zo gedaan heb en soms nog steeds zo doe. Meditatie als een wedstrijdje ontspanning.... en: vink!

Statussymbool

Het allemaal kunnen doen is ook een statussymbool geworden in deze tijd. Druk zijn, veel dingen gedaan krijgen is een wedstrijd geworden. Soms met jezelf: ik heb meer gedaan dan gisteren. Vaak met anderen: ik doe meer leuke dingen dan de rest. En het schuldgevoel wat erbij komt kijken als de conclusie is: ik doe veel minder leuke dingen dan de rest. Dat is de geboorteplaats van FOMO: fear of missing out. Iets wat heel veel mensen gevangen houdt in drukte.
Vroeger was druk zijn niets om trots op te zijn... Rijke, succesvolle mensen hadden meestal hun fortuin geërfd en keken wel uit om het druk te hebben; ze namen het ervan. Tegenwoordig loopt de weg naar dat luxe leven altijd via hard werken waarbij je altijd AAN moet staan. En omdat dat nu over het algemeen gezien wordt als de weg naar succes en rijkdom, wordt druk bezig zijn over het algemeen gezien als een statussymbool. Het wordt gerespecteerd. Iemand die druk is, moet wel belangrijk zijn. Dat je ertoe doet. Dat je een waardevol mens bent...
Althans, dat is wat we onszelf en anderen vertellen. Daarom vinden veel van ons het moeilijk om gas terug te nemen... want hardop zeggen dat je het niet druk hebt, zou voor de ander kunnen betekenen dat je niet belangrijk bent. Dan wordt je misschien een knijpkat zaklamp, midden op Times Square. En wie durft die gok te nemen?

Dit is het eerste deel in een serie over druk-druk-druk

De HealthCreators mindset

Stuur ons een bericht

[wcp_contactform id="wcpform_okw4qx4s1"]

 

reset blog

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.