De 5 verborgen kosten van gelukkig zijn

Wat is het grootste struikelblok op de weg naar geluk? Onze frustratie dat we er iets voor moeten laten!
Wil je een snelle tijd op de marathon lopen, dan zal je vaak moeten trainen en heb je minder tijd om in de kroeg te hangen.
Wil je een gezond gewicht, dan kan je slechts bij uitzondering een chocolade muffin nemen bij de Starbucks.
Het klinkt allemaal heel logisch, maar meestal komen we meteen in verzet op het moment dat we iets op moeten geven. En dat maakt ons ongelukkig.
De Amerikaanse blogger Mark Manson schreef er een prachtig blog over, waarvan wij (met zijn toestemming) een persoonlijke bewerking mogen plaatsen.

In Amerika is er een gezegde: 'There is no such thing as a free lunch'. Wat betekent dat alles een prijs heeft, zelfs dingen die gratis zijn. Dat geldt zelfs voor gelukkig zijn. Veel mensen zien geluk als 'alleen de lusten, niet de lasten' van het leven... de beloning zonder het risico, de pijnloze vooruitgang.
Ironisch genoeg is het gene dat ons geluk nog het meeste in de weg staat, onze onwil om er iets anders voor op te geven. En dat... maakt ons ongelukkig.

Gelukkig zijn is niet gratis, het is zelfs niet eens altijd de makkelijkste keuze. Er zitten verborgen kosten aan. Onder andere deze:

1. Je moet fouten accepteren: niets kan perfect zijn.

Veel mensen hopen dat huisje-boompje-beestje het perfecte leven oplevert. Ze zijn ervan overtuigd dat dit de zekerste weg is naar geluk: doe maar gewoon. Het idee is dat als je alles op de 'to-do list van het leven' afvinkt, geluk de uitkomst zal zijn. The end. Maar zo werkt het leven meestal niet. Problemen komen vroeg of laat altijd, groot of klein.
Wat vandaag nog een perfect leven is, kan morgen een moeras vol stinkende rommel zijn. Het doel van het leven is namelijk leren, progressie... niet perfectie. Hoe sneller we dat door hebben met z'n allen, hoe sneller het feest van geluk kan beginnen.
Schermafdruk 2015-10-09 18.19.07Perfectie bestaat niet. Het is een plaatje in je hoofd van iets dat je nooit zult bereiken. Het plaatje in je hoofd is zelfs al niet perfect en de realiteit is vaak nog veel grilliger.
Wij gaan ook niet over wat perfect is, we hebben geen idee. En wat voor jou perfect is, geheel naar het plaatje in je hoofd, kan voor je buurvrouw of vader een halve nachtmerrie zijn. (Zeker als je zestien bent en op date met het perfecte Italiaanse vakantievriendje... dat was in 1987 de nachtmerrie van mijn vader).
Kortom: perfectie, we hebben geen idee wat het is... we vergelijken meestal de realiteit met hoe we zouden willen dat ze is. Vaak verliest in dat geval het hier en nu. Onterecht!
Want wanneer we de vergelijking, het idee dat het hier en nu niet goed genoeg is loslaten... dan verlossen we onszelf van de stress en frustratie van het niet goed genoeg zijn.
Vaak proberen we niet eens aan onze eigen standaard te voldoen, maar zijn het de eisen die wij denken dat andere mensen aan ons stellen. Mijn bewijs? Op een leeg strand durft iedereen in zijn blootje rond te rennen. We hebben nu al moeite met bikini of zwembroek, omdat anderen onze verschijning als niet perfect genoeg zouden kunnen afdoen.
Accepteren dat we niet perfect zijn, dwingt ons te accepteren dat we moeten leren leven met dingen die niet leuk zijn. En dat laatste... dat accepteren we niet. We willen alleen de leuke dingen, niet de stomme. We willen controle: de wereld buiten moet zo worden als het plaatje in ons hoofd. Als de rest nou eens zou meewerken, potverdrie!
En dus Twitteren en Facebooken we onze aanwijzingen dat het een lieve lust is... 'Het kabinet moet dit, asielzoekers moeten dat.' En weermannen moeten weer wat anders... En als de realiteit niet (snel genoeg) verandert, gaan we krachttermen gebruiken.
Weet je: het leven gaat nooit zo worden als het plaatje in je hoofd. Nooit. Wanneer het er bijna op lijkt, gaat het regenen... wanneer je voor perfectie gaat, is er altijd wel iets mis. Pas als je accepteert dat aan ons allemaal wel een imperfectie kleeft, kun je blij zijn met de ander en jezelf. Dat is een goed begin van geluk.

2. Je moet verantwoordelijkheid nemen voor je problemen

Klagen, vitten op anderen, het slachtoffer uithangen... is proberen de makkelijke weg te nemen. Het is verleidelijk, want klagen geeft zeker wel een soort tijdelijke opluchting, zeker als je het samen met anderen doet.
Als je slachtoffer bent van een situatie dan mag je fijn emotioneel reageren op de verschrikkingen die het leven ons aandoet (huilen, schreeuwen, mopperen, klagen, demonstreren). Vaak word je nog getroost ook, voel je je even speciaal... misschien is dat wel je drijfveer (je kunt een begin maken met eerlijk zijn door voor jezelf te onderzoeken of dat soms zo is).
Want geen enkele situatie is uniek of speciaal, je bent het slachtoffer van niets. Dingen gebeuren gewoon. Wanneer je onderkent dat je niet slim genoeg bent om te snappen waaróm iets gebeurt, dan kun je ook de verantwoordelijkheid accepteren dat je nooit kunt weten of jij echt geen schuld hebt aan je eigen problemen.
Ben je te laat door de file... of had je gewoon vroeger moeten vertrekken?
Is je ex gewoon een botte hork... of manipuleerde jij hem ook wel en had je belachelijke eisen?
Ben je die promotie misgelopen doordat je manager een incompetente *piep* is... of had jij zelf ook je werk iets anders kunnen aanpakken?
De waarheid ligt meestal ergens in het midden... jawel. Het punt is dat jij slechts controle hebt over jouw 100% input in de situatie, je kunt alleen jouw gedrag aanpassen, niet dat van anderen. Dus begin daar maar eens mee.
Natuurlijk, er gebeuren heus dingen die super oneerlijk en onprettig zijn. Je valt met skiën, je knie gaat kapot, je kunt een jaar niet lopen en je knie blijft de rest van je leven gevoelig. De cameraman waarmee je altijd zo kan lachen, wordt getroffen door een clusterbom in Gori. Je opdrachtgever besluit dat een kandidaat die zijn leven wil open gooien voor de camera in de categorie 'eens een kneus altijd een kneus' thuishoort en dat het jouw baan is haar dat te gaan vertellen. Allemaal gebeurd (bij mij) en allemaal niet leuk.
Het is mijn taak, mijn verantwoordelijkheid om die tegenslag te verwerken en eroverheen te komen, zowel fysiek als mentaal. Maak daar werk van, van dat herstel!
Anderen de schuld geven voor jouw problemen geeft je misschien een korte opluchting, maar die opluchting is bedrieglijk. Want als anderen jouw lot in handen hebben, 100%, jij bent slechts slachtoffer... dan zou dat jouw leven tot hun speelbal maken, zonder dat jij er enige controle over hebt. Is er een depressievere gedachte, een ellendiger lot, dan dat?

3. Je moet dingen doen, ook als je bang bent. Juist als je bang bent!

Dapper zijn, betekent niet: geen angst hebben. Dapper zijn is angst voelen, twijfelen, onzeker zijn... en dan toch besluiten dat je leven leven belangrijker is dan al die gevoelens.
Wanneer we ons helemaal laten leiden door onze gevoelens, dan zit je de rest van je leven in een emotionele achtbaan. We willen kabbelend geluk, geen wildwaterbaan.
Duurzaam, echt, door iedereen goedgekeurd geluk komt niet voort uit onze emoties...
Stel je voor dat iemand altijd maar goed gemutst is, ook als de hond net is doodgereden, ook als de dokter slecht nieuws heeft.... dat zou toch niet écht voelen, dat zou toch om gek van te worden zijn?
Geluk komt voort uit diepere waarden die we koesteren. Ons ultieme tevredenheidsgevoel wordt niet veroorzaakt door wat we doen en wat er in ons leven gebeurt. Ons ultieme tevredenheidsgevoel komt voort uit de waarden van waaruit we handelen en hoe we situaties op een waardevolle manier oplossen.

4. Vind de innerlijke waarde achter je handelen

Voor de mensen die met nummer 3 geen kant op kunnen, niet weten waar ze moeten beginnen... begin hier: je moet uitzoeken wat je motivatie is. Dat kan op het eerste gezicht iets oppervlakkigs zijn, maar zelfs onder oppervlakkige dingen zit vaak een diepere drijfveer.
Geld is altijd een snelle manier om innerlijke drijfveren zichtbaar te krijgen: gooi maar eens gratis geld op straat, bijna iedereen zal gaan graaien. Wanneer je de mensen met armen vol briefjes zou vragen wat ze ermee gaan doen, komen er waarschijnlijk een heleboel mooie antwoorden: iets doen voor een ander, een schuld aflossen, honger de wereld uit, you name it. Zelfs graaien kan dus ook mooie bedoelingen hebben.
Wanneer je gedreven wordt door een doel groter dan jijzelf, dan is het gemakkelijker om stress en angst te overwinnen, om je langdurig voor dat doel in te zetten.
Vaak hangt het van de waarde achter gedrag af hoe het gedrag bijdraagt aan je geluk. Maar: hoe vind je je innerlijke drijfveer? Dat is vaak niet makkelijk, soms moet je door jaren culturele conditioneringen heen kijken om te zien waar 'wat er van je verwacht wordt' ophoudt en waar 'wat ik zelf wil' begint.
Door mijn werk zie ik vaak mensen voorbijkomen die een streefgewicht in hun hoofd hebben: ze willen afvallen tot 92 kilo of 84 kilo of 57,5 kilo (dat was vroeger mijn streefgewicht). Wanneer we dan werken aan wat ze hopen dat dat getal op de weegschaal ze gaat brengen, dan komen we in de buurt van persoonlijke drijfveren.
Dit is geen gemakkelijk proces... maar hé, een leven lang gelukkig zijn was niet makkelijk, weet je nog?
Doelen, drijfveren, zijn altijd dingen die bijdragen aan een groter geheel en waar jij als persoon van zal groeien. Check of je drijfveren en doelen hieraan voldoen. Zo niet: graaf nog even door.
De meeste drijfveren zijn vroeg of laat terug te voeren op seks, geld of macht. Dat klinkt meteen vuig, maar met een diepere waarde, wordt het mooi. Liefdevolle seks... niets mis mee. Geld wat waardevol besteed wordt... niets mis mee. Macht die aangewend wordt om de wereld te verbeteren... the best of both worlds.

5. Je moet durven falen, tot op het schaamtevolle af

Mark Manson schrijft in zijn boek Models: 'You cannot be a powerful life-changing presence to some people without being a Schermafdruk 2015-10-09 18.20.01complete joke and embarrassment to others.' (Vrije vertaling: je kunt niet een krachtige, levensveranderende kracht voor sommige mensen zijn, zonder dat anderen je een complete sukkel vinden). En hij heeft gelijk.
Iedereen heeft andere waarden. Wanneer jij vanuit jouw waarde handelt, bots je met de mensen met de tegenovergestelde waarde. Dat zie je mooi in de politiek. Politici werken vanuit hun waarde, dat moet wel want waarom zouden ze anders die werktijden accepteren? Maar de mensen met tegenovergestelde waarden, zullen zeggen dat ze juist zo opportunistisch zijn als ik weet niet wat. Het gebeurt alle politieke leiders: voor de een een held, voor de ander een smet op Nederland.
Waar het op neer komt, is dat het jou ook gaat overkomen wanneer je vanuit jouw waarde gaat handelen. Dat er mensen in je omgeving zijn die het oneens met die waarde zijn. Die gaan je bevechten. Of het nu Facebook-vrienden zijn die iets naars schrijven op je tijdlijn of een een familielid die een steek onder de gordel geeft. Bij alles wat je doet, zul je mensen tegenkomen die willen dat je faalt omdat jouw waarde en hun waarde elkaar bijten. Niet omdat ze nare mensen zijn...

(Ok, soms kom je gewoon eikels tegen....).

Wat je ook doet: falen is nodig om te leren, te groeien, progressie te boeken. Dat is waar geluk uit voortkomt - onze persoonlijke vooruitgang, de vooruitgang van anderen, de vooruitgang van onze waarden, de vooruitgang van de zaken waar we om geven. Zonder complete mislukkingen is er geen vooruitgang en dus ook geen geluk.
Leer te houden van je fouten, het zijn kansen om te groeien en gelukkiger te worden. Het belangrijkste in je leven is niet dat je voorkomt dat je valt... maar dat je leert op te staan, het grind van je geschaafde knieën afslaat, je rug recht en doorgaat.
Om met de wijze woorden van de Taylor Swift af te sluiten: "The players gonna play, play, play, play and the haters gonna hate, hate, hate, hate... I'm just gonna shake, shake, shake, shake... shake it off, shake it off!"

*De illustraties bij die blog zijn afkomstig van de website Zenpencils, waar je motiverende quotes als stripverhalen op posters kunt bestellen.

* Dit blog is een bewerking van The Hidden Costs of Happiness

 

reset blog

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.