Alles wat mis gaat, is mijn fout

Alles wat misgaat, is mijn fout.
Als je dat zo leest, klinkt het heel zwaar en misschien vind je het zelfs zielig voor iemand die dit over zichzelf zegt. Verantwoordelijkheid nemen voor alles... nou ja: alles wat er in jouw leven gebeurt. Toch: door dit te doen win je een heel belangrijk iets, controle over de oplossing en de volgende stappen.
Dit wordt wel 'Extreme ownership' genoemd. We zijn aan het leren om het toe te passen op onszelf en, toegegeven, het valt soms niet mee... maar het levert wel veel op. Discipline en vrijheid bijvoorbeeld... en dat brengt ons dichterbij waar we willen zijn.

Ik kan me nog goed herinneren de eerste keer dat ik te maken kreeg met extreme ownership, inmiddels een jaar of 8 geleden. Ik had een fout gemaakt in het begeleiden van een training waarin ik assisteerde (bij een andere organisatie dan HealthCreators). Ik had bijna het hele proces in het honderd laten lopen, gelukkig greep trainer Claudia in... en ik denk dat de deelnemers niets gemerkt hebben.
Toen we als team de zaal uitliepen, liep ik vlak achter Claudia naar de teamkamer. Ik bereidde me voor op een woede uitbarsting en misschien zelfs dat ik weggestuurd zou worden als assistent. In de teamkamer aangekomen, draaide Clau zich om en zei..... "Wat in mijn uitleg van het proces was onduidelijk, zodat jij dacht dat dit de bedoeling was, want dan kan ik dat aanpassen voor de volgende keer". Ze zei dit uitermate vriendelijk, luchtig... en oprecht geïnteresseerd. Wat zij deed heet in goed Nederlands 'Extreme ownership' nemen. Jezelf verantwoordelijk maken voor alles, ook voor de dingen die fout gaan. Het klinkt misschien een beetje zwaar, maar het kan je leven makkelijker maken, want: waar je verantwoordelijkheid voor neemt, kan je geen slachtoffer van worden. Door verantwoordelijkheid te nemen, win je controle... op zijn minst over je acties.

Jocko

Sinds een klein jaar luister ik regelmatig naar 'Jocko podcast', waarin de voormalige Amerikaanse Navy SEAL commandant Jocko Willink leiderschapsadvies geeft. Toegegeven: ik luister alleen naar de Q&A (vraag en antwoord) afleveringen. In de andere afleveringen bespreek hij oorlogsboeken en dat interesseert mij niet. Nog iets toegeven: ik zie de dingen die hij bespreekt inhoudelijk vaak anders, ik zie onderwerpen als oorlog en defensie heel anders dan Jocko. Misschien heb ik ook wel makkelijk praten: hij heeft in oorlogen gevochten, ik niet. En, fair warning, Jocko is niet voor iedereen, niet iedereen trekt zijn toon, zijn taal, wat hij heeft te vertellen. Maar dat terzijde.
Wat ik wel super grappig vind, is dat hij klinkt (en eruit ziet) als iedere drill instructor uit Amerikaanse oorlogsfilms. Maar zijn antwoorden en adviezen zijn juist helemaal niet wat je verwacht van zo'n drill instructor. Dat hij me steeds verrast met oplossingen die ik zelf niet zo bedacht zou hebben, maakt zijn podcast interessant voor mij.

Extreme ownership

Jocko's beste onderwerp is: Extreme Ownership. Hij schreef er een heel boek over. Daarin vertelt hij over hoe er in de Irak oorlog, onder zijn leiding mensen zijn doodgeschoten door hun eigen troepen. Hoe hij daar de verantwoordelijkheid voor heeft genomen, zodat er door de hele organisatie van de fouten geleerd kon worden, zodat protocollen zijn aangepast... en hij ook nog eens niet ontslagen is. Hij schrijft: "Het is een kwestie van uitzoeken wat het probleem is en hoe je dat moet oplossen, in plaats van uitzoeken wie je de schuld kan geven".
Wat je daar onder andere voor nodig hebt is (in het kort) dat je je ego controleert, dat je zaken simpel houdt, dat je uitzoekt wat het belangrijkste is en dat je je plannen ook uitvoert.

Vergis je niet: simpel is niet makkelijk!

Discipline is vrijheid

Wanneer er iets helemaal fout gaat, zal je ego waarschijnlijk op zoek gaan naar alle manieren waarop jij er niets aan kon doen. Dat zorgt ervoor dat je slachtoffer wordt van de situatie... en jij stuurloos wordt in je eigen leven. Wanneer je de verantwoordelijk op je neemt voor de fout, geeft je dat de mogelijkheid om zelf actie te ondernemen om de fout te herstellen en voortaan te voorkomen. Dat is een veel krachtigere positie. Dat is het voordeel van extreme ownership.

Wanneer je zaken simpel houdt, is het moeilijker om fouten te maken. Neem ons voedingsprogramma Whole30: het is eigenlijk een heel simpel eliminatiedieet, met hele duidelijke regels waardoor beslissingen duidelijk zijn. Maar vergis je niet: simpel is niet makkelijk! In het voorbeeld van de Whole30: het plan is simpel, de omgeving waarin je het uitvoert stuurt je wel de hele tijd de andere kant op... daarom is het niet makkelijk om het plan uit te voeren en kunnen de meeste mensen er wel wat hulp bij gebruiken.

Zoek uit wat het belangrijkste is, zodat je dat de prioriteit kan geven. Of zoals Stephen Covey het pakkend schreef: het belangrijkste is het om de belangrijke zaken belangrijk te maken. ("The main things is keeping the main thing, the main thing"). Dit kan ontzettend lastig zijn omdat we omringt worden door dingen die ons afleiden. Je wil niet weten hoe vaak ik al mijn mail heb willen checken tijdens het schrijven van dit blog, omdat er een notificatie in mijn beeldscherm verscheen... om maar iets te noemen.

  Waar het met plannen het vaakste misgaat? Dat we ze niet uitvoeren! Je hebt het plan om vroeg te gaan slapen, en het wordt later dan je wil omdat je voor de TV hangt (of op een feestje bent, of nog even mail ging cheken voor je werk). Je hebt het plan om gezond te eten, maar er is iemand jarig die trakteert. Je hebt het plan om te gaan sporten, maar je sportbuddy gaat liever koffie drinken. Waar het dan ontbreekt is discipline. Dat betekent helemaal niet dat je met een stok achter jezelf aan hoeft (of dat van anderen vraagt, of ze de stok achter de deur voor je willen zijn), maar dat je verantwoordelijkheid neemt om de stappen te zetten naar je doel. Een van de mooiste dingen die ik daarover van Jocko heb geleerd, is dat die discipline me vrijheid geeft... om het beste uit mezelf te kunnen halen. Op een of andere manier is vrijheid gaan betekenen dat je een beetje kan lamballen de hele tijd, dat is wat anders: luiheid. De vrijheid om de dingen die je wil doen, te kunnen doen met 100% inzet geeft je veel meer voldoening!

Alles is mijn fout

Hoe kan je zelf extreme ownership toepassen? Natuurlijk kan je een t-shirt kopen met daarop "Alles is mijn fout", maar dat is niet waar wij begonnen zijn. Wij zijn begonnen met het vaststellen van onze kernwaarden: wat vinden wij nu echt belangrijk in ons leven? Wat voor een soort persoon wil ik zijn?
Wanneer dat duidelijk is, maak je jezelf daar de enige verantwoordelijke voor. Natuurlijk heb je niet altijd alles in de hand, dingen gebeuren die je niet kan controleren... maar waar je wel controle over hebt, is op hoe je op die dingen reageert. Met je kernwaarden in je achterhoofd, kies je je reactie en neem je extreme ownership: voor je fouten, voor je tekortkomingen, voor je problemen en... voor je oplossingen. Geen excuses maken en niemand anders de schuld geven. Toegegeven: het is voor mij vaak even zoeken naar hoe ik verantwoordelijkheid kan nemen over alles. Misschien ben ik door mijn jaren als journalist gewend om altijd op zoek te gaan naar de schuldige, buiten mezelf... dat is wel een soort automatische reactie. Maar op veel vlakken lukt het ook wel en dan sta ik 's avonds, bij het tanden poetsen, extreem tevreden in de spiegel te kijken. Want extreme ownership geeft me ook het tevreden gevoel van zelf aan het roer staan in mijn leven.

Niet alleen de fout is van jou, ook de oplossing

In het voorbeeld waarmee ik dit blog begon, nam trainer Claudia de verantwoordelijkheid voor een fout die ik maakte... ze vroeg me wat het was aan haar uitleg wat ik niet begrepen had. Wat dat creëerde, was dat ik daardoor ging kijken naar wat dat was en... wat mijn aandeel erin was. Had ik misschien beter kunnen opletten? Had ik een vraag moeten stellen of om herhaling moeten vragen? Was ik te moe? Ik weet het niet meer precies, maar ik denk allemaal. En het mooie hiervan is: ik volgde haar voorbeeld en nam verantwoordelijkheid hiervoor. Ik moet in dit soort situaties beter focussen en vragen om opheldering, aangeven als ik te moe ben om iets goed te kunnen doen.
Ik assisteer nog steeds regelmatig bij dezelfde organisatie en ik weet niet of er iets veranderd is, maar ik vind de uitleg duidelijker. Er zit meer herhaling in. En het wordt verteld en geoefend...  Het proces waarbij ik de fout maakte is naar een andere plek in de training verzet, zodat het hele team wat minder moe is op dat moment. Ik denk heus niet dat mijn fout dat heeft bewerkstelligd, maar ik denk zeker dat Extreme Ownership in de organisatie dat voor elkaar heeft gekregen. Omdat niet alleen de fout van jou is, maar ook de oplossing.

Hieronder deel ik de TedxTalk van Jocko Willink. Zoals ik al schreef: Jocko is niet iedereens smaak. Niet iedereen trekt zijn toon, zijn taal, wat hij heeft te vertellen heeft en het feit dat hij het over oorlog heeft. Mijn advies: luister voorbij je eigen mening en kijk waar hij een punt maakt waar jij wel wat mee kunt. Of zet de video halverwege uit, dat kan ook.

Tedx talk Jocko Willink over zijn Extreme Ownership

Get Things Done! Download ons gratis e-boek over Het HealthCreators proces

Download ons gratis E-boek: Get Things Done, het HealthCreators process voor Training, Mindset & Nutrition

Werk met HealthCreators aan je gezondheid, je gewoontes en de manier waarop je met eten omgaat

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.