Zo blijf je (fier) overeind ondanks angst en onzekerheid

Door de coronacrisis zitten we ineens veel thuis en dan ook nog in alle onzekerheid over waar dit naartoe gaat. Alles is ineens anders… hoe ga je daarmee om?
Wij zijn zo blij met al het persoonlijke ontwikkelingswerk wat we de afgelopen jaren al gedaan hebben. Daardoor hebben we manieren gevonden die voor ons werken, die ons helpen omgaan met onze persoonlijke shit… zodat we daar niet mee aan de slag hoeven omdat in deze crisistijd ineens dat ook nog boven komt drijven.
Ook wij hebben nog moeilijke momenten, maar we delen in dit blog de dingen die we doen om daar doorheen te komen: “We can do hard things”

Focus je op wat binnen jouw controle ligt

Wat hebben Marcus Aurelius (keizer van Rome van 161 -180 en Stoïcijnse filosoof), Stephan Covey (Schrijver van The 7 habits of highly effective people), Ben Bergeron (elite CrossFit trainer) en wij (en vele anderen) gemeen: we zijn van mening dat je je moet focussen op dingen waar je controle over hebt. Zeker in deze onzekere tijden waarbij je gebombardeerd wordt met nieuws, feiten en meningen van over de hele wereld. En waarbij je heel direct geconfronteerd wordt met (negatief) gedrag van je medemens, waar jij ook wel een paar pittige meningen over hebt…

Het frustrerende is dat je waarschijnlijk, net als wij, moet onderkennen dat het stuk waar je op dit moment controle over hebt, verdomd klein lijkt:
Het gedrag van andere mensen? Buiten onze controle!
De maatregelen die genomen worden? Buiten onze controle!
Of jij of iemand die je kent ziek wordt? Buiten onze controle!
Maar fop jezelf niet, dit stuk is niet ineens kleiner geworden, het is precies even groot als altijd… het valt je nu alleen meer op.

En, wanneer je dichterbij kijkt, ligt er ook een heleboel binnen je controle. Zoals de Stoicijnse filosofie ons leert: uiteindelijk heb je alleen controle over je keuzes. En dan vooral de keuze hoe je reageert op de situatie waarin je je bevind.
Hoe vaak je je handen wast? Binnen je controle!
Of je binnen blijft? Binnen je controle!
Andere aanspreken op hun bullshit of hun gedrag? Binnen je controle!
Hoe gezond je nu eet en of je tijd maakt om te bewegen? Absoluut binnen je eigen controle!
Hoe erg je je ergert aan de dingen die niet in je controle liggen? Dat ligt WEL binnen je controle…
Het is onwijs moeilijk, zeggen we uit ervaring… maar je moet voor je eigen stressniveau eruit stappen en focussen op de dingen waar je wel invloed op hebt. Niet uit onverschilligheid, maar als wapen tegen wanhoop, frustratie, moedeloosheid en machteloosheid. Want dat is het resultaat van je focussen op de dingen waar je geen verandering in kan brengen.

Voel je gevoelens

Het wemelt (online) van de mensen die positiviteit verspreiden… en dat is fantastisch in deze onzekere tijden. Maar let er wel op dat je die positiviteit niet gebruikt om gevoelens van angst en onzekerheid te onderdrukken… voel die gevoelens ook. Geef jezelf daar de ruimte voor. Verwerk ze door ze te uiten, door erover te praten, of te huilen, of te schreeuwen, of te schrijven, of te tekenen, of wat je maar wil of kan bedenken…
Pas wanneer je je angst, frustratie of onzekerheid verwerkt hebt, komt je positiviteit (bijvoorbeeld in de vorm van dankbaarheid of creativiteit) vanuit een krachtige plek en zal het veel meer impact hebben.⁠

Beperk de informatiestroom

Dit stuk is een complete ‘note to self’ (voor mij, Brenda)… maar profiteer gerust mee van het feit dat ik mezelf zorgzaam toespreek:

Misschien zijn het mijn oude journalisten gewoontes, maar in onzekere tijden wil ik alles weten.
Al-les!
Ik ben een full blown vragensteller als je de quiz van de gewoontetypes van Gretchen Rubin doet… Ik motiveer mezelf tot actie door uit te zoeken wat de beste actie is. En wanneer je zo in elkaar steekt is het internet op dit moment niet je vriend. Want ieder nieuwsstuk heeft wel een link naar een ander interessant onderzoek, essay, nieuwsbericht, twitter-feed…
Ik heb me de eerste week in zelfisolatie een aantal keren een halve (of hele) paniekaanval geGooglet omdat ik overweldigd werd door de stroom info.

Dat moet anders, omdat dit waarschijnlijk nog wel even gaat duren. Dus zet ik zelfdiscipline in om het aantal momenten en bronnen van nieuws te beperken. Ik begin met 3x per dag en dan alleen via de NOS.
Dat is het officiële nieuws… maar wanneer ik even de zinnen wil verzetten, zit mijn social media ook vol met mensen die Corona-nieuws delen. Daar ga ik kijken wat de bron is, voordat ik klik. En berichten die beginnen met “Mijn zus heeft een vriendin en diens nicht werkt bij de RIVM en die zegt dat”… sla ik voor mijn eigen gemoedsrust even over.
Doe dit niet alleen online, maar creëer ook tijd voor gesprekken die niet over het coronavirus gaan. Communiceer naar je gesprekspartner dat je voor je mentale gezondheid het even bij andere onderwerpen wil houden en corrigeer jezelf en de ander wanneer het gesprek toch richting de crisis drijft.
Dit gaat mij echt wel even wat discipline kosten, maar zoals Jocko Willink (Amerikaanse schrijver, podcaster en oud-Navy Seal) zegt: Disciplin is freedom.

Compassie

De eerste paar dagen (en soms nog bij vlagen) zijn we super gefrustreerd met mensen die geen afstand houden, vakkenvullers lastig vallen, als gezin dan maar een uitje naar de milieustraat maken. Oelewappers vind ik het, die spelen met hun eigen leven en vooral: dat van anderen.
Die frustratie levert ons niets op… behalve stress (zie punt 1).
Compassie gaat beter werken… en gaat voorlopig ook wat discipline kosten.
Ik zag een mooi voorbeeld van compassie in een aflevering van DreamSchool op de NPO. Een meisje, Emma, misdraagt zich enorm en valt zelfs een medeleerling aan omdat die geroddeld zou hebben. Wat doet de rector? Die vraagt: “Wie heeft jou, in godsnaam, eerder in je leven zwart gemaakt?”
Hij stelt de vraag als een verzuchting, bijna aan zichzelf en… vol compassie. Mensen misdragen zich soms omdat ze vast zitten in oud gedrag… dat betekent niet dat je dat gedrag gaat goedpraten, maar wel dat je rekening houdt met waar het gedrag vandaan komt.
Weet je, wij werken met een heleboel mensen die uit eigen beweging voor hun eigen gezondheid hun gedrag willen veranderen… en voor wie dat heel erg moeilijk is. Bijvoorbeeld wanneer eten een manier is om zichzelf te ontstressen of troosten. Soms lukt het ook niet meteen of met vallen en opstaan… en dit zijn mensen die het zelf willen voor hun eigen gezondheid.
Nu is er ineens een groep die misschien niet eens de zelfdiscipline kan opbrengen (of nooit heeft geleerd hoe je dat doet, vrijheid creëren door discipline toe te passen)… die vol zit met negatieve emoties, juist nu, en maar zeer beperkte tools hebben om dat te reguleren. Het enige wat ze kennen is: de zinnen verzetten met een uitje (desnoods naar de milieustraat, in godsvredesnaam)… of iets te eten gaan halen bij een afhaalloket.
Tuurlijk, het is onverantwoord, stom en ze moeten het niet doen… maar ga er maar aanstaan wanneer je zeer beperkte methodes kent om jezelf en je emoties in goede banen te leiden. Dat is geen medelijden of gedogen… dat is compassie.

Zet een stip op de horizon

Naomi en ik hebben de eerste week met een dichte studio en voornamelijk in zelfisolatie gebruikt om een boekje wat al heel lang in de kast staat, samen te gaan lezen. Viktor Frankl’s “Man’s search for meaning” (De zin van het bestaan). Geen vrolijke kost, hij beschrijft zijn ervaring als Joodse gevangene in Auschwitz… en hoe hij het overleefde. Frankl is psychiater dus hij beschrijft ook zijn professionele observaties uit het kamp.
Hoewel we inzien dat gedwongen thuis Netflixen even van een andere orde is dan dwangarbeid in een concentratiekamp… zijn Frankl’s ontdekkingen en aanbevelingen super waardevol in deze onzekere tijden… zeker wanneer je een hoofd hebt wat, laten we zeggen, moeite heeft om Zen te blijven.
De beste techniek die hij noemt is een stip op de horizon te zetten, iets om naar toe te leven. Doe dat niet met een soort tijdsbepaling van ‘met Pasen’ of ‘van de zomer’… want dan ben je zo ontmoedigd wanneer het anders loopt.
Wanneer dit voorbij is… is een goeie tijdsbepaling. (Want linksom of rechtsom… ook dit gaat voorbij).
Ik werd daarvoor een beetje geholpen door schrijfster Glennon Doyle die schreef:
Er komt een dag dat is voorbij is… stel je die dag voor.
Dat we naar buiten gaan in de zon en lachen en knuffelen en zingen en dansen en elkaars hand vasthouden?
Ik leef voor die dag.
Die dag gaat iets worden wat we nog nooit meegemaakt hebben.

PS Ik heb nog veel meer over tijdsplanningen maken, verbondenheid, dankbaarheid, communicatie… maar dat bewaar ik voor een vervolg-blog.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.